Wojciech Weiss

Wojciech Weiss (1875-1950) - artysta malarz, grafik, rzeźbiarz, muzyk i poeta. Urodził się  4 maja 1875 r. w Leords w Rumunii dokąd wyemigrowali jego rodzice po powstaniu styczniowym 1863 r. Wojciech już jako kilkuletni chłopiec wykazywał uzdolnienia muzyczne, rodzice wysłali go do Lwowa, gdzie uczęszczał do gimnazjum a potem do konserwatorium muzycznego. Po przeniesieniu się do Krakowa rozpoczął studia w Szkole Sztuk Pięknych. Studia te przypadające na lata 1890-1898, odbył pod kierunkiem Jana Matejki, Władysława Łuszczkiewicza, Leopolda Leofflera, Józefa Unierzyckiego, Juliana Fałata i Leona Wyczółkowskiego. Otrzymał szereg nagród i wyróżnień za prace akademickie, a Szkołę Sztuk Pięknych ukończył ze złotym medalem. Należał do Towarzystwa Artystów Polskich ,,Sztuka" i uczestniczył w wystawach. Studia artystyczne kontynuował w Paryżu i we Włoszech (głównie w Rzymie i Florencji). Już w 1900 roku uzyskał na światowej wystawie w Paryżu złoty medal za prace ,,Portret rodziców". Powołany w 1907 do Akademii Sztuk Pięknych, początkowo na stanowisko docenta, w 1910 roku został mianowany  profesorem nadzwyczajnym, a w 1913 profesorem zwyczajnym. Po pierwszej wojnie światowej w 1918 roku został po raz pierwszy wybrany rektorem tej uczelni, a godność tę piastował później jaszcze trzykrotnie. Otrzymał szereg nagród, między innymi dwukrotnie nagrodę Polskiej Akademii Umiejętności im. Prospera Barczewskiego (1912r.) za obraz pt.,,Owoce'' i za obraz pt.,,Ulica Floriańska w żałobie"(1918r.). Uprawiał rzeźbę i grafikę. Odznaczony był Krzyżem Komandorskim Orderu ,,Polonia Restituta". Dzieła swe wystawiał na licznych wystawach krajowych i zagranicznych: Wiedeń, Berlin, Paryż, Pittsburg, Praga, ST. Louis, Wenecja. Całym swoim życiem, pracą pedagogiczną i twórczością związany był z Krakowem. W latach 1898-1903 okresowo mieszkał w Strzyżowie, w budynku stacji PKP. Miesiące letnie spędzał przeważnie w domu rodzinnym w Kalwarii Zebrzydowskiej. Zmarł w Krakowie 7 grudnia 1950 roku.

Twórczość Wojciecha Weissa prezentowana jest w Muzeach Narodowych w Warszawie, Krakowie i Poznaniu, w Muzeum Sztuki w Łodzi, Muzeum Śląskim we Wrocławiu, Muzeum Górnośląskim w Bytomiu. Pewna ilość obrazów znajduje się w posiadaniu rodziny artysty w Krakowie, której dom jest Muzeum Wojciecha Weissa. Uroczyste obchody 100-lecia urodzin i 25-lecia śmierci artysty w 1975 roku były hołdem społeczeństwa dla zasług, jakie położył Wojciech Weiss dla polskiej i światowej kultury. Nie zapomniał również o nim jego ukochany Strzyżów, do którego wracał myślami do końca swego życia. Towarzystwo Miłośników Ziemi Strzyżowskiej w maju 1975 roku uczciło jego pamięć poprzez wmurowanie Tablicy Pamiątkowej w budynku stacji PKP w Strzyżowie również na wniosek Towarzystwa Miłośników Ziemi Strzyżowskiej-Rada Gminy Strzyżów nadała jednej z ulic miasta imię Alei Wojciecha Weissa (ulica łącząca stację PKP z ulicą Słowackiego).